Trager leven

Gepubliceerd op 26 mei 2026 om 10:04
vertragen, bewust leven, dopamine, uitgestelde bevrediging


Elk jaar organiseren mijn mama en ik onze 'Meterkesdag'. Mijn mama is meter van mijn zus haar zoontje, en ik ben meter van haar dochter, en dus doen we elk jaar met z'n viertjes een uitstap om samen met onze metekindjes tijd door te brengen. Vorige week was het weer zo'n Meterkesdag, en hadden we ervoor gekozen om met de trein naar het chocolademuseum in Antwerpen te gaan (wat trouwens een waanzinnige aanrader is!).

We hadden aan het station afgesproken, gingen naar het juiste perron en mijn neefje van 7 vroeg hoe lang we op de trein moesten wachten. 'Twaalf minuten', was ons antwoord. Zijn reactie was duidelijk: 'TWAAAAAALF minuten?! Zooooo lang?!! Pffff, wachten is saaahaaai!'.

Zijn reactie is me bijgebleven. Niet omdat ik denk dat mijn neefje raar of ongeduldig is, maar wel omdat ik denk dat hij een kind van zijn tijd is. Hij, zijn zus, en die miljarden andere kinderen op deze aardbol, groeien op in een razendsnelle wereld. Een wereld waarin we iets willen, en dat binnen de minuut besteld kunnen hebben. Alles is beschikbaar, en veel producten of diensten worden binnen een ongelooflijk kort tijdsbestek geleverd. Een week wachten op een online gekocht kledingstuk, of twee uur wachten op je avondeten, is ondenkbaar geworden. 'Ik wil wat ik wil en ik wil het nu!', is de algemene tendens. En alles moet snel gaan, tot fietsen aan toe (hoe vaak kom je nog gewone fietsen tegen die aan 15 km/u sjokken? Niet al te vaak meer!). 

Ik wil niet als een oud, klagend vrouwtje klinken, want dat ben ik ook niet, maar ik denk wel dat het nuttig is om hierbij stil te staan. Om zelf bewust die tegenbeweging te maken, om bewuste keuzes te maken die trager leven in de hand werken. Ik doe het zelf al jaren zo, maar omwille van mijn neefje zijn opmerking heb ik er de laatste week bewuster en vaker naar gehandeld. 

Voor de echo van mijn metekindje ging ik onlangs naar Leuven, en normaal gezien doe ik dat met de trein en de plooifiets. Deze keer heb ik de trein en de bus genomen. De bus die onvoorspelbaar en traag is, en exact daardoor zijn 'trage doel' dient: het is niet flitsend noch gestroomlijnd, en je kan niet anders dan jezelf over te geven aan wat komt en wanneer het komt zonder dat je er enige controle over hebt. En ik moet zeggen: dat werkte. Het was eventjes vervelend toen de bus naar het station maar niet kwam opdagen en ik graag mijn trein naar huis nog wilde halen, maar net daarin zat de overgave: als het niet deze trein is, dan zal het de volgende zijn. De wereld zal er niet van vergaan. Dan moet ik maar een halfuur wachten (wat met mijn haakwerk in mijn tas ook geen wereldramp is, natuurlijk).

Ik heb er de afgelopen week ook vaker voor gekozen om - lekker ouderwets - aan de kassa van de supermarkt aan te schuiven, in plaats van de handscanner te gebruiken. Dat had ik al zeker een halfjaar niet meer gedaan. Ik vind die handscanners namelijk echt geweldig: alles in de winkel zelf scannen, meteen in je eigen tas of trolley steken, en aan zo'n individueel kassaatje gewoon je bonuskaart scannen en betalen. Niet aanschuiven, niet wachten, en geen enkele vorm van communicatie met kassiersters of andere klanten. Gewoon snel en efficiënt. Maar daarin ligt natuurlijk net het probleem. Misschien zijn het net die dingen die een snel leven in de hand werken... Daarom ben ik de afgelopen week bewust gaan aanschuiven aan de kassa. En eigenlijk was het wel fijn, het wachten. Je leert er echt door dat het leven niet kan gaan zoals je wil, want mensen doen gewoonweg niet wat je wil. Ze zijn traag of onhandig, of ze praten teveel of staan te dicht bij je, of wat er dan nog allemaal kan irriteren aan zo'n kassa. Maar het gaf ook mogelijkheden tot sociale interactie en het stellen van liefdevolle handelingen, zoals iemand met weinig stuks laten voorgaan, of iemand helpen die iets heeft laten vallen, of gewoonweg de kassierster bedanken en haar nog een prettige dag wensen. Wat mij vooral hielp was het bewust kiezen om te wachten. Leren dat dat niet vervelend is, maar een normaal onderdeel van het leven.

Ik heb afgelopen week ook bewust veel trager gefietst. Ik fiets elektrisch, maar als ik de ondersteuning daarvan uitschakel, dan gaat het niet sneller dan 15 km/u, en dat is best traag. Maar het niet-flitsende karakter daarvan, is wat rust brengt. Al is dit helemaal niet zo nieuw voor mij. Het is al minstens een jaar zo dat ik op de laagste ondersteuning fiets, en daarmee veel trager ga dan de gemiddelde fietser hier. Zelfs een jaar geleden, toen ik mijn neefje en nichtje nog met de fietskar van school ging halen, merkten ze elke week op hoe verschrikkelijk traag ik fiets en dat ik sneller 'moet' fietsen. Elke keer maakte ik daar dan een hele preek van, dat traag leven goed is, dat het rust brengt, en dat ik niet begrijp waarom het allemaal zo snel moet gaan. Ik kreeg dan altijd twee paar zuchten te horen. Op de duur gaven ze het op om erover te klagen, die twee flitsende, snelle patatjes van ons. Ze weten nu gewoon dat hun Tata traag leeft, en dat dat werkt voor mij. Zelf zijn ze daar nog niet, maar misschien komt dat ooit wel. Misschien dat ze ooit de verstikking zullen voelen van het flitsende, snelle, hier-en-nu leven. 

Misschien is dat het net, die dopaminekick die in al die snelle acties zit. Die onmiddellijke verzadiging en het kleine shotje van geluk dat je voelt als je hebt wat je wil. Maar de geest wil altijd meer: meer verzadiging, meer dopaminekicks, meer, sneller en beter. En dus blijven we kopen, jagen, knallen. Dat gebeurt vanzelf, en de wereld stimuleert ons daar in. Die tegenbeweging maken vraagt moeite, maar ze is het wel waard. Voor mij betekent het bijvoorbeeld dat ik - heel erg bewust - standaard aan drie haakwerkjes en drie borduurwerkjes tegelijk bezig ben. Op die manier duurt het weken of zelfs maanden voor iets af is, en heb ik niet de dopaminekick waarvoor ik zo gevoelig ben. Het uitstellen van bevrediging. En daardoor komt net de ware, spirituele voldoening: genieten van het proces, van de weg ernaartoe, van het leven zoals het is. Van de traagheid, de schoonheid.

Nu ik dit schrijf moet ik denken aan Nothing Else van Forrest Frank (ik weet het, weeral Forrest Frank. Ik ben gewoon een fan, vrees ik!). Daarin zingt hij:

This world is always tryin' to tell me I need more (you need more)A bigger house, a couple cars will fill the void (alright)But then I get it and I still feel just as poorSo I tell all that to head right out the door

'Cause I woke up with a good thing laying by my sideI woke up to some birds singing, "Hey look, I'm alive"I've got my family, Jesus and my healthAnd if I've got all that, I really don't need nothing else, nothing else (uh uh)

This life is always tryin' to get me in a rush (in a rush)Keep movin' quicker and one day you'll be enough (alright)But if I do that, I won't stop and smell the rosesAnd end up being soulless and hope nobody notices

I'm getting sick of endless scrolling on my cellphoneI wanna go back to the place I had myself knownThe enemy could try to kill, rob and destroyBut one thing he cannot take is my joy (uh uh)


Hij heeft gelijk, denk ik. We verliezen onszelf erdoor, door mee te gaan met het snelle en hier-en-nu van de wereld. Daar tegenin gaan is niet evident, maar het wel helemaal waard. Voor mij is het dé manier om een goed contact met mezelf, God en mijn medemens te bewaren. De moeite waard, dus!

Reacties

Er zijn geen reacties geplaatst.

Reactie plaatsen

Maak jouw eigen website met JouwWeb